Trump: Harika bir anlaşma yaptık

ABD Başkanı Donald Trump, Oval Ofis’te düzenlenen imza töreninin ardından basın mensuplarının gündeme ilişkin sorularını yanıtladı. Trump, İran’la anlaşmanın tamamlanmak üzere olduğunu vurgulayarak, detaylı mutabakat metni üzerindeki son çalışmaların sürdüğünü söyledi. ABD Başkanı, “Belgelerin son halinin hazırlanması sürecinden geçiyoruz. Bu süreç önümüzdeki birkaç gün içinde tamamlanacak ve bir imza töreni düzenlenecek, belki de Avrupa’da” şeklinde konuştu. İran ile “harika” bir anlaşmanın yapıldığını belirten ABD Başkanı, söz konusu törene ABD’yi temsilen Başkan Yardımcısı JD Vance, Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve eski Başdanışmanı Jared Kushner’in katılabileceğini belirtti. Trump, anlaşma imzalanır imzalanmaz Hürmüz Boğazı’nı açılacağını söylerken, Hark Adası operasyonunun ise masadan kalktığını belirterek, İran’ın hiçbir şekilde nükleer silah elde edemeyeceğini dile getirdi. ABD Başkanı, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda ise İran ile yapılacak olan anlaşmanın “onaylanma” aşamasına geldiğini ve bu nedenle yeni yapılacak saldırıları iptal ettiğini duyurmuştu. Anlaşmanın son aşamasına ilişkin nihai detayların ABD ile birlikte İsrail, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Katar, Türkiye, Pakistan, Bahreyn, Kuveyt, Ürdün, Mısır ve diğer ilgili ülkeler tarafından değerlendirilip onaylandığını ifade eden Trump, imza töreninin zaman ve yerinin kısa süre içinde duyurulacağını belirtmişti.

‘Henüz kesin değil’

İran Dışişleri Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada ise “Anlaşma hakkında (ABD Başkanı Trump tarafından) ortaya atılan hususlar spekülasyondan ibarettir ve henüz kesinleşmemiş bir konudur” denildi. Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi de, “İran bir anlaşma konusunda nihai karara henüz varmadı” diye konuştu.

Hürmüz çıkmazı

Önceki gece ise ABD’nin İran’a yönelik düzenlendiği saldırılar sonrasında İran, Körfez’deki ABD üslerini hedef aldı. Bahreyn, Ürdün ve Kuveyt’teki bazı ABD üsleri füze saldırılarının hedefi olurken, bölge ülkeleri İran’a tepki gösterdi. İran ordusu ise Hürmüz Boğazı’nı tüm gemi geçişlerine kapattıklarını açıkladı. Devrim Muhafızları, Hürmüz Boğazı’nın ikinci bir duyuruya kadar gemi trafiğine kapatıldığını duyurarak, boğaza yaklaşılmasının “düşmanla işbirliği” olarak değerlendirileceğini açıkladı.

‘Erdoğan harikaydı’

Türkiye’nin de aralarında olduğu birçok bölge ülkesinin lideri ile görüştüğünü söyleyen Trump, İran’la anlaşma sürecinde Ankara’nın rolüne ilişkin, “Türkiye ile de görüşeceğiz. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan bu süreçte harikaydı” dedi. İran lideri Mücteba Hamaney’in anlaşmayı onaylayıp onaylamadığı konusundaki bilgisi sorulan Trump, “Anladığım kadarıyla evet” dedi. Hürmüz Boğazı’nın tekrar açılacağını vurgulayan Trump, “belki bu hafta sonu” ifadesini kullandı.

ABD ablukayı deleni vuruyor!

ABD, ablukayı delen gemileri hedef alıyor. ABD, son olarak Gine-Bissau bayraklı Jalveer gemisine yönelik bir saldırı düzenlediğini doğruladı. CENTCOM, geminin Umman Körfezi üzerinden İran petrolü taşımaya çalışarak “ablukayı ihlal ettiğini” açıkladı. Bu, bu hafta Körfez’de ABD güçleri tarafından vurulan üçüncü gemi oldu; daha önce Marivex ve Settebello gemilerine de saldırılar düzenlenmişti. Öte yandan ABD ordusunun 10 Haziran’da Umman açıklarında vurduğu ve tamamı Hint vatandaşı 24 kişilik mürettebatı bulunan Palau bayraklı “MT Settebello” tankerinde 3 denizcinin yaşamını yitirdiği açıklandı. Hindistan’ın ABD’nin Yeni Delhi Büyükelçisi’ne nota verdiği de bildirildi.

İsrail şaşkın

İsrail medyası, ABD Başkanı Trump’ın saldırıları iptal etmesi ve anlaşmanın Tahran tarafından “onaylanma” aşamasına geldiğini duyurmasının İsrail’de “şaşkınlıkla” karşılandığını belirtti. Kanal 12 televizyonu, Başbakan Binyamin Netanyahu’nun Trump’ın açıklamasına ilişkin daraltılmış güvenlik kabinesiyle yaptığı toplantı sırasında bilgilendirildiğini aktarırken, Yedioth Ahronot gazetesi ise Netanyahu’nun Trump ile kısa süre içinde konuya ilişkin bir telefon görüşmesi yapacağını yazdı.

‘Netanyahu bazı konularda yanıldı’

ABD ile İsrail’in yakın ortaklar olduğunu belirten ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, “Ancak bazı zamanlar uyuşan, bazı zamanlar ise uyuşmayan çıkarlarımız var” ifadesini kullandı. Netanyahu’yu “ülkesinin çıkarlarını agresifçe savunan bir lider” olarak niteleyen Vance, Trump’ın ise kendi çıkarları konusunda gayet net olduğunu vurguladı. Vance, Netanyahu’nun İran konusunda ABD ile ilişkilerine yaklaşımında herhangi bir hata yapıp yapmadığı sorusuna, “Elbette, bazı konularda yanıldı” yanıtını verirken, detay vermekten kaçındı.