Trafoya 12 milyarlık kedi girecek

# Sokak Lambaları Eksikliği: İktidarın Yeni Yükü

Türkiye'de yerel seçimlerin yapıldığı 30 Mart 2014'te, elektrik kesintilerine "Trafoya kedi girdi" sözleriyle açıklama yapan AKP iktidarı, bu kez sokak lambası giderlerinde belediyelere ek bir maliyet getirdi. Özellikle muhalefet belediyelerinin halka hizmet götürmesini engellemek için yasa çıkararak elini kolunu bağlayan iktidar, şimdi de sokak aydınlatması ile ek yük getiriyor.

Belediye Paylarındaki Değişim

Genel aydınlatma (sokak lambası) giderleri için belediye paylarından yapılacak kesintinin yüzde 10'dan yüzde 30'a çıkarılmasını öngören düzenleme, belediyelere 12 milyar liraya yakın bir ek yük getireceği hesaplandı. Ancak iktidar, bu yükü 3 milyar lira olarak açıkladı. Şehirlerimizin aydınlatması için önemli bir role sahip olan belediyeler, bu yeni yükün altında eziliyor.

İktidarın Yöntemi: Cumhurbaşkanı Yetkisi

Elektrik Piyasası Kanunu'na göre, sokak aydınlatmasından doğan elektrik bedellerinin büyükşehirlerde yüzde 10, diğer belediyelerde ise yüzde 5 olarak belediyeler tarafından karşılanması gerekiyor. Ancak 2014 yılında Cumhurbaşkanı yetkisiyle bu oranlar yüzde 100 artırılarak büyükşehir ve komşu belediyelerinde yüzde 20'ye, diğer belediyelerde yüzde 10'a yükseltildi. Şimdi bu oranları da az bulan iktidar, belediyelerin yükünü daha da artırmak için kanundaki oranları büyükşehir ve komşu belediyelerinde yüzde 10'dan yüzde 30'a, diğer belediyelerde yüzde 5'ten yüzde 15'e çıkarmak istiyor.

Ek Yük Hesapları

CHP, belediyelere gelecek ek yükün Cumhurbaşkanı yetkisi kullanılmadan 6.6 milyar lirayı bulacağı, yetkinin kullanılması halinde ise 12 milyar liraya dayanacağını hesapladı. Enerji Bakanlığı bütçe verileri üzerinden yapılan hesaplamada, 2025'te 31.9 milyar lira olan bakanlığın sokak aydınlatma giderinin 2026 yılında 20.6 milyar liraya düşeceği ve 12 milyara yaklaşan bir yükün belediyelerin sırtına yükleneceği belirtildi.

Sonuç

Sokak lambaları eksikliği, Türkiye'de yaşayan bizler için ne anlama geliyor? İktidarın yeni yükü, belediyelerin halka hizmet götürmesini engellemek için birbiri ardına yasa çıkararak elini kolunu bağlaması, sokak aydınlatması ile ek yük getirmesi, bizlerin yaşam kalitesini nasıl etkiliyor? Belediye paylarındaki değişim, belediyelerin yeni yükü, ek maliyet ve etkileri, tüm bunlar bizim için önemli bir sorundur.